گروه اطلاعرسانی: در همایش بزرگداشت روز صنعت و معدن که با حضور معاون وزیر صمت، استاندار کرمان، جمعی از مسئولان کشوری و استانی و فعالان حوزه صنعت و معدن برگزار شد، «مجموعه ماشینسازی آلفا» به عنوان واحد نمونه سال ۱۴۰۴ معرفی و از مهندس مجید سلطانی نژاد، مدیریت این مجموعه، تجلیل شد
مجموعه ماشینسازی آلفا فعالیت خود را از سال ۱۳۹۰ در زمینه طراحی، ساخت و نصب تجهیزات فلزی و لاستیکی مورد استفاده در صنایع معدنی و صنعتی و همچنین ساخت قطعات صنعتی با محوریت شیتمتال آغاز کرد و در ادامه، حوزههای ماشینسازی و قطعهسازی نیز به فعالیتهای این مجموعه افزوده شد.
مهندس شهرام شریفیپور در گفتوگو با خبرنگار «استقامت» با اشاره به سابقه هفتساله فعالیت خود در ماشینسازی آلفا اظهار کرد: «این مجموعه فعالیت خود را از یک کارگاه کوچک و به همت آقای مهندس سلطانی، مدیر مجموعه، آغاز کرد و امروز با حدود ۷۰ نفر نیروی انسانی به فعالیت خود ادامه میدهد.»
وی در تشریح عوامل مؤثر بر رشد و موفقیت این مجموعه گفت: «شیوه مدیریتی آقای مهندس سلطانی، بهرهگیری از نیروهای جوان و متخصص، ظرفیتها و بستر مناسبی که وجود معادن در استان کرمان برای توسعه صنعت فراهم کرده و همچنین حمایتهایی که از سوی برخی شرکتهای مسی صورت گرفته، از جمله عوامل مؤثر در مسیر پیشرفت مجموعه بوده است.»
شریفیپور افزود: «ماشینسازی آلفا در سالهای گذشته نیز چندین مرتبه در زیرمجموعه اتحادیه تراشکاران، به عنوان واحد نمونه انتخاب شده است.»
فعالیت در حوزه ساخت تجهیزات و قطعات صنعتی
مدیر اجرایی ماشینسازی آلفا درباره حوزه فعالیت این مجموعه بیان کرد: «ما مجموعهای تکمحصول نیستیم و بخش قابل توجهی از فعالیت ما به صورت سفارشی انجام میشود. به طور کلی، ساخت مخازن، باکسها، سامپها و انواع قطعاتی که عمدتاً بر پایه عملیات جوشکاری و ورقکاری تولید میشوند، در مجموعه انجام میگیرد و عمده کارفرمایان ما نیز شرکتهای فعال در حوزههای مس و فولاد هستند.»
ضرورت توجه بیشتر به مطالبات پیمانکاران
وی درباره شرایط همکاری شرکتهای کوچک و متوسط با مجموعههای بزرگ صنعتی گفت: «در دو سال اخیر، برخی شرکتهای فولادی با چالشهای مالی مواجه بودند و این موضوع بر فعالیت شرکتهای کوچک و متوسطی مانند ماشینسازی آلفا نیز تأثیر گذاشت. بخشی از منابع مالی شرکتهای پیمانکار در مطالبات معوق باقی میماند و طولانی شدن فرآیند پرداخت، فشار قابل توجهی بر نقدینگی این مجموعهها وارد میکرد.»
شریفیپور ادامه داد: «برای مثال، اگر پنج میلیارد تومان از منابع یک شرکت با گردش مالی سالانه ۲۰۰ میلیارد تومان و ۷۰ نفر نیروی انسانی، برای چند ماه نزد یک شرکت بزرگ باقی بماند، با توجه به شرایط تورمی، حتی دریافت اصل مبلغ پس از چند ماه نیز به معنای تحمیل هزینه و زیان قابل توجه به پیمانکار خواهد بود.»
وی افزود: «به همین دلیل، ما و بسیاری از همکارانمان در سالهای اخیر تلاش کردیم تمرکز بیشتری بر همکاری با شرکت مس داشته باشیم؛ چرا که این مجموعه در پرداخت پیشپرداختها و تسویه حسابها، عملکرد مناسبتری داشته است.»
مدیر اجرایی ماشینسازی آلفا با اشاره به شرایط مالی برخی شرکتهای فولادی در سالهای گذشته گفت: «شرایط مالی برخی شرکتهای فولادی در یکی دو سال اخیر دشوار بود و این مسئله در حوزه پرداخت مطالبات پیمانکاران نمود بیشتری داشت. در حالی که پرداخت حقوق کارکنان معمولاً با نظم انجام میشد، در پرداخت برخی بدهیهای پیمانکاران گاهی تأخیرهای چندماهه، حتی تا حدود ۹ ماه، ایجاد میشد.»
وی یادآور شد: «در مقطعی، تعدادی از تأمینکنندگان استان با محوریت اتاق صنعت و معدن به این جمعبندی رسیدند که برای حفظ پایداری فعالیت خود، در همکاری با برخی مجموعهها تجدیدنظر کنند؛ چرا که تأخیر طولانی در پرداخت مطالبات، با توجه به کاهش ارزش پول، فشار مضاعفی بر قطعهسازان وارد میکرد.»
شریفیپور خاطرنشان کرد: «در برخی موارد نیز برای تأمین قطعات مورد نیاز، همکاری با شرکتهای جدید آغاز میشد و پس از ایجاد مطالبات، این شرکتها نیز به جمع طلبکاران اضافه میشدند. استمرار چنین روندی میتواند برای زنجیره تأمین و بهویژه صنایع کوچک و متوسط چالشزا باشد.»
ظرفیتهای فنی استان؛ فرصتی که باید بیشتر مورد استفاده قرار گیرد
وی با اشاره به ظرفیتهای موجود در استان کرمان گفت: «با وجود زیرساختها، ظرفیتهای فنی، دانش تخصصی و تجهیزات قابل توجهی که در استان وجود دارد، همچنان بیش از ۵۰ درصد نیاز قطعات صنایع بزرگ استان از خارج کرمان تأمین میشود.»
شریفیپور در واکنش به دیدگاههایی مبنی بر محدود بودن توان صنایع کوچک استان برای تأمین نیاز صنایع بزرگ اظهار کرد: «برای نمونه، دفتر فنی ماشینسازی آلفا متشکل از هفت مهندس مکانیک با مدارک کارشناسی ارشد و دکتری است که در حوزه طراحی از توانمندی بالایی برخوردارند.»
وی ادامه داد: «مجموعه آلفا در زمینه نقشهکشی و تحلیلهای نرمافزاری نیز ظرفیت قابل توجهی دارد، اما متأسفانه هنوز از تمام ظرفیت و توان مجموعه ما و بسیاری از شرکتهای مشابه در استان استفاده نمیشود.»
سرمایه در گردش؛ مهمترین چالش صنایع کوچک
مدیر اجرایی ماشینسازی آلفا، سرمایه در گردش را یکی از مهمترین چالشهای امروز صنایع کوچک دانست و گفت: «تأمین سرمایه در گردش، در حال حاضر بزرگترین دغدغه بسیاری از شرکتهاست. محدود شدن حمایتهای بانکی، دشواری تأمین مالی و نبود برخی تسهیلات مورد نیاز صنعت، شرایط را برای شرکتهایی که در حوزه تولید فعالیت میکنند و برای دهها نفر اشتغال ایجاد کردهاند، دشوار کرده است.»
وی افزود: «شرکتهای صنعتی برای توسعه و حفظ ظرفیت تولید، به منابع مالی پایدار نیاز دارند و بدون دسترسی مناسب به سرمایه در گردش، امکان رشد و توسعه آنها محدود خواهد شد.»
بیثباتی قیمت مواد اولیه؛ چالش جدی تولیدکنندگان
شریفیپور، نوسان قیمت مواد اولیه را یکی دیگر از چالشهای مهم تولیدکنندگان عنوان کرد و گفت: «از زمان شرکت در مناقصه یا دریافت استعلام تا اعلام نتیجه، ارائه ضمانتنامه و دریافت پیشپرداخت، گاهی دو تا سه ماه زمان سپری میشود. در این فاصله، قیمت مواد اولیه ممکن است افزایش قابل توجهی داشته باشد و در برخی موارد، امکان جبران این افزایش هزینهها برای پیمانکار وجود نداشته باشد.»
وی توضیح داد: «عمده مواد اولیه مورد نیاز ما از تهران و اصفهان تأمین میشود. ورقها و مقاطع فولادی مورد استفاده ما عمدتاً تولید داخل هستند، اما برخی ورقهای ضدسایش وارداتیاند و باید از شرکتهای واسط و واردکنندگان تهیه شوند.»
قطعی برق و گاز؛ چالشی برای استمرار تولید
شریفیپور قطعی برق و گاز در تابستان و زمستان را نیز از دیگر مشکلات صنایع دانست و اظهار کرد: «قطعی برق گاهی ما را ناچار به تغییر ساعات کاری میکند و در برخی روزها نیز با توجه به زمان قطعی، امکان فعالیت وجود ندارد. در چنین شرایطی مجبور میشویم ساعات کاری را به روزهای دیگر، از جمله پنجشنبه و جمعه، منتقل کنیم که این مسئله علاوه بر فرآیند تولید، برای کارکنان نیز مشکلاتی ایجاد میکند.»
تجربه اصفهان؛ الگویی برای حمایت از صنعت بومی
وی با تأکید بر ضرورت حمایت بیشتر از صنعتگران استان گفت: «با وجود همه ظرفیتهایی که در کرمان وجود دارد، معتقدم میزان حمایتی که از صنعت استان صورت میگیرد، متناسب با ظرفیتهای صنعتی و معدنی کرمان نیست و لازم است نگاه مدیران ارشد استان به توانمندی صنعتگران بومی، بیش از گذشته تقویت شود.»
شریفیپور با اشاره به جایگاه صنعتی اصفهان افزود: «امروز از اصفهان به عنوان یکی از قطبهای صنعتی کشور یاد میشود و این جایگاه تا حد زیادی حاصل حمایت و همراهی مدیران استانی با صنعتگران بومی است.»
وی ادامه داد: «طبیعی است که سازندگان اصفهانی نیز از ابتدا در جایگاه فعلی قرار نداشتند، بلکه در طول زمان و با حمایت از تولیدکنندگان و ایجاد فرصت برای فعالیت و تجربهاندوزی، توانستند به این سطح از توانمندی برسند. این تجربه میتواند برای استان کرمان نیز مورد توجه قرار گیرد.»
مدیر اجرایی ماشینسازی آلفا خاطرنشان کرد: «بخش قابل توجهی از قطعات مورد نیاز استان از تهران و اصفهان تأمین میشود. در تبریز نیز سازندگان توانمندی فعالیت میکنند، هرچند با توجه به هزینه حملونقل، در بسیاری از موارد تأمین قطعه از آن منطقه از نظر اقتصادی توجیه کمتری دارد.»
کاهش نیروی انسانی در نتیجه افزایش هزینههای تولید
شریفیپور در بخش دیگری از سخنان خود با اشاره به کاهش تعداد کارکنان ماشینسازی آلفا گفت: «تا سال ۱۴۰۲ نزدیک به ۱۱۵ نفر در مجموعه ماشینسازی آلفا مشغول به کار بودند که این تعداد در حال حاضر به حدود ۷۰ نفر رسیده است.»
وی در تشریح دلایل این کاهش گفت: «در سال ۱۴۰۲ موفق شدیم چند پروژه پیمانکاری مناسب دریافت کنیم و متناسب با آن، نیروی انسانی جذب کردیم. در نتیجه، پروژههای بزرگ و قابل توجهی را در برخی شرکتهای فولادی اجرا کردیم.»
وی ادامه داد: «از ابتدا میدانستیم که اجرای پروژه برای برخی شرکتهای بزرگ، به دلیل فاصله میان پیشپرداخت و هزینه واقعی اجرای پروژه، بخشی از منابع مالی شرکت را درگیر میکند. یکی از دلایل کاهش ظرفیت نیروی انسانی نیز همین فشار مالی و از دست رفتن بخشی از ظرفیت کاری و کارفرمایی بود.»
شریفیپور افزود: «از سوی دیگر، افزایش قیمت مواد اولیه و دشواری تأمین آن باعث شد نتوانیم در برخی پروژهها حضور پیدا کنیم. فشارهای مالی مجموعه نیز بر شرایط پرداختها تأثیر گذاشت و اگرچه تعدیل نیروی مستقیم و گستردهای انجام ندادیم، اما در گذر زمان تعدادی از نیروها از مجموعه جدا شدند.»
بومیسازی نیازمند فرصت، صبوری و حمایت است
مدیر اجرایی ماشینسازی آلفا در پاسخ به این پرسش که چه انتظاری از مدیران استان برای حل مشکلات صنایع کوچک و قطعهسازان دارد، گفت: «مهمترین انتظار ما از مسئولان، حمایت از قطعهسازان و تولیدکنندگان بومی استان است.»
وی ادامه داد: «در مسیر بومیسازی، اگر یک مجموعه برای نخستین بار ساخت قطعهای را بر عهده میگیرد، طبیعی است که ممکن است در ابتدای مسیر با چالشهایی مواجه شود. ما بارها تأکید کردهایم که اگر قطعهای برای شرکت مس یا شرکتهای فولادی تولید میکنیم، این پروژه صرفاً یک فعالیت مقطعی نیست؛ بلکه نیروهای ما و خانوادههای آنها به این فعالیت وابستهاند و هدف ما نیز تولید مستمر و باکیفیت است.»
شریفیپور افزود: «اگر در مراحل نخست، از نظر کیفیت یا دانش فنی ایرادی وجود داشته باشد، انتظار ما این است که فرصت اصلاح، تجربهاندوزی و ارتقای محصول در اختیار سازنده قرار گیرد. متأسفانه در برخی موارد، ترجیح بر این است که به دلیل وجود سابقه ساخت یک قطعه در استانهای دیگر، همان مسیر انتخاب شود تا هزینه و زمان آزمون و خطا کاهش پیدا کند.»
وی با بیان اینکه دغدغه کارفرمایان را نیز درک میکند، گفت: «البته باید به کارفرمایان نیز حق داد؛ چرا که آنها به دنبال قیمت مناسب، کیفیت مطلوب و حداقل توقف در خطوط تولید هستند. اما اگر نگاه بلندمدتتری داشته باشیم، حمایت از شرکتهای کوچک و ایجاد فرصت برای رشد آنها میتواند در آینده، ظرفیت صنعتی استان کرمان را به شکل قابل توجهی افزایش دهد.»
ظرفیت کرمان میتواند فراتر از وضعیت فعلی باشد
شریفیپور درباره ظرفیتهای استان کرمان اظهار کرد: «یکی از مهمترین مزیتهای کرمان نسبت به بسیاری از استانها، قرار گرفتن معادن و صنایع در کنار یکدیگر است. اصفهان از قطبهای صنعتی کشور است، اما کرمان علاوه بر کارخانهها و صنایع بزرگ، از ظرفیت عظیم معدنی نیز برخوردار است. بنابراین ظرفیت صنعتی کرمان میتواند بسیار فراتر از وضعیت فعلی باشد و لازم است توجه بیشتری به این ظرفیت شود.»
وی افزود: «حدود دو سال پیش، بر اساس تصمیمی که در استان اتخاذ شد، مقرر شد کارفرمایان استانی، بهویژه شرکتهای فولادی و شرکت مس، تا حد امکان از قطعات تولیدشده در داخل استان استفاده کنند؛ حتی در مواردی که قیمت محصول تولیدکننده بومی دو تا سه درصد بالاتر از نمونه مشابه خارج از استان باشد.»
مدیر اجرایی ماشینسازی آلفا ادامه داد: «این سیاست در مواردی نتایج بسیار خوبی داشت و برخی شرکتهای استانی موفق شدند قطعاتی را تولید کنند که کشور را از واردات آنها بینیاز کرد. با این حال، برای اثربخشی چنین سیاستهایی، استمرار و حمایت بلندمدت ضروری است.»
پرداخت مطالبات پیمانکاران؛ حلقهای مهم در زنجیره تولید
شریفیپور با تأکید بر نقش صنایع کوچک در رشد اقتصادی گفت: «رشد اقتصادی یک جامعه تا حد زیادی به پویایی و حمایت از صنایع کوچک و متوسط وابسته است. در این میان، پرداخت بهموقع مطالبات پیمانکاران اهمیت ویژهای دارد.»
وی افزود: «در برخی موارد، پرداخت مطالبات پیمانکاران در اولویتهای پایینتر قرار میگیرد؛ در حالی که پرداخت بهموقع این مطالبات میتواند به تداوم فعالیت، حفظ اشتغال و تقویت زنجیره تأمین کمک کند. شرکتهای بزرگ در حوزههایی مانند ورزش، پرداخت حقوق و مزایای کارکنان و سایر تعهدات خود فعالیت میکنند و انتظار ما این است که مطالبات پیمانکاران و تأمینکنندگان نیز در برنامه مالی آنها جایگاه مناسبی داشته باشد.»
ماشینسازی آلفا برای توسعه به نقدینگی نیاز دارد
مدیر اجرایی ماشینسازی آلفا درباره برنامههای توسعهای این مجموعه گفت: «مجموعه ما حدود ۱۰ هزار مترمربع وسعت دارد و نزدیک به ۳۶۰۰ مترمربع سوله در اختیار دارد. بنابراین از نظر زیرساخت، بستر مناسبی برای توسعه فراهم است.»
وی ادامه داد: «اگر بتوانیم مشکل سرمایه در گردش را برطرف کنیم، بدون تردید امکان افزایش تجهیزات، توسعه نیروی انسانی و افزایش ظرفیت و تناژ تولید وجود خواهد داشت. زیرساخت لازم در مجموعه فراهم است و مهمترین نیاز ما برای حرکت به سمت توسعه، تأمین منابع مالی و نقدینگی مورد نیاز است.»
شریفیپور تأکید کرد: «متأسفانه مشکلات مالی در شرایط فعلی اجازه نمیدهد مجموعه از ظرفیت موجود فراتر برود و رشد بیشتری را تجربه کند.»
صنایع کوچک؛ سکوی آموزش و پرورش نیروی متخصص
وی در پایان با اشاره به چالش حفظ نیروی انسانی متخصص در صنایع کوچک گفت: «یکی از مسائل مهم ما، اختلاف شرایط و سطح پرداختی میان شرکتهای کوچک و بزرگ است. صنایع کوچک معمولاً نیروهای جوان و فارغالتحصیلان دانشگاهها را جذب میکنند، به آنها آموزش میدهند و تجربه عملی مورد نیاز را در اختیارشان قرار میدهند.»
شریفیپور خاطرنشان کرد: «در بسیاری از موارد، زمانی که این نیروها به سطح مناسبی از تجربه و تخصص میرسند، به دلیل تفاوت شرایط شغلی و مزایا، جذب شرکتهای بزرگ میشوند. در نتیجه، صنایع کوچک عملاً به سکوی آموزش و پرورش نیروی متخصص برای صنایع بزرگ تبدیل میشوند.»
وی در پایان تأکید کرد: «اگر قرار است صنعت استان کرمان در مسیر توسعه پایدار حرکت کند، باید در کنار صنایع بزرگ، به تقویت صنایع کوچک و متوسط، قطعهسازان و سازندگان بومی نیز توجه جدی شود؛ چرا که توسعه واقعی زمانی اتفاق میافتد که زنجیره صنعت در داخل استان شکل بگیرد و ظرفیتهای فنی و انسانی موجود در کرمان بهطور کامل مورد استفاده قرار گیرد.»
نظر خود را بنویسید